İngiltere'de 'kölelik özrü' tartışması

İngiltere Başbakanı Andy Burnham, tarihi köle ticaretiyle ilgili tazminat taleplerine karşı çıkarken, İngiltere devletinin özür dilemesi yönündeki çağrılara ise "Bu tür bir özür talebine de açığım." sözleriyle karşılık verdi.

Burnham, 1-4 Kasım'da Antigua ve Barbuda'da yapılacak İngiliz Milletler Topluluğu Hükümet Başkanları Toplantısı (CHOGM) öncesinde The Guardian gazetesinde köle ticaretine ilişkin bir makale kaleme aldı.

Manchester'ın köle ticaretinin kaldırılmasındaki rolünün yanı sıra kentin pamuk sanayisinin kölelerin sırtında yükseldiğini kaydeden Burnham, "Ülkenin her yerinde buna benzer hikayeler var. Ülkemiz, köleliği kaldıran cesur insanların olduğu kadar insan yaşamı üzerinden ticaret yapan da bir ülke." dedi.

Atlas Okyanusu'ndaki köle ticaretini "barbarca" olarak nitelendiren Burnham, "Kölelerin insan olduğu görmezden gelindi. Ailelerinden koparıldılar, eşya gibi muamele gördüler, ölene kadar çalıştırıldılar. Milyonlarca insanın acısı için üzüntümü ve vicdan azabımı paylaşmak istiyorum." ifadelerini kullandı.

Burnham, köleliğin tarafları arasındaki ilişkilerin bugün iç içe geçtiğini belirterek CHOGM'da bu milletlerin bir araya gelerek günümüzün sınamalarına karşı çözümler arayacağını kaydetti.

İngiliz Milletler Topluluğu'nun köleliğin etkilenen üyelerinin bu konudaki meseleleri masaya yatırmak istediğinin altını çizen Burnham, "Kafamızı kuma gömerek İngiliz Milletler Topluluğu'nun çalışabilir halde olmasına zarar verdik. İngiliz Milletler Topluluğu'nun geleceğini güvence altına almak için doğru olan şey bu zor meseleleri konuşmaktır." değerlendirmesinde bulundu.

İngiltere'nin bu konuda dürüst davranması gerektiğini de vurgulayan Burnham, "Köleliği kaldırma konusunda dünyaya öncülük etmiştik. Bugün de bu liderliği gösterebiliriz. Atlantik köle ticaretinden etkilenenlerle bir diyalog başlatmayı teklif ediyoruz. İngiltere adına resmi bir özür dilenmesi yönündeki çağrıları dinlemek de bu sürecin önemli bir parçasını oluşturacak. Bu tür bir özür talebine de açığım." dedi.

Tazminat taleplerine de yanıt veren Burnham, "Doğru yanıtın bu olmadığını düşünüyorum. Farklı bir çağda, başka yasalar altında yaşananlar nedeniyle bunlarda hiçbir etkisi olmayan bugünün Britanyalılarının geçmişin yanlışlarından sorumlu tutulamayacağını düşünüyorum." değerlendirmesini yaptı.

İngiliz Milletler Topluluğu üyeleriyle yeni bir dönem başlatmak istediğini kaydeden Burnham, bunu geçmişle yüzleşip geleceğe odaklanarak yapacağını belirtti.

BUCKHINGHAM: KARAR HÜKÜMETİN YETKİSİNDE

İngiliz kamu yayıncısı BBC'nin haberine göre, Kral 3. Charles'ın Antigua ve Barbuda'da düzenlenen İngiliz Milletler Topluluğu Hükümet Başkanları Toplantısı'nda (CHOGM) yapacağı konuşmada kölelik geçmişine değinmesi bekleniyor.

Buckingham Sarayı Sözcüsü, Kral Charles'ın 3 Kasım Salı günü yapacağı konuşmaya ilişkin, "Bu ziyarette geçmişin en utanç verici olaylarıyla yüzleşmekten geri durmayacak. Bu nedenle konuşmasında gerçek bir samimiyet ve içten bir üzüntüyle bu konulara yer vereceğini bekleyebilirsiniz" ifadelerini kullandı.

Sözcü, Kral Charles'ın Başbakan Burnham'ın açıklamalarına ilişkin değerlendirmede bulunup bulunmayacağı yönündeki soruya ise Kral'ın hükümetin siyasi tutumuna ilişkin yorum yapmasının uygun olmayacağı yanıtını verdi. Kraliyete yakın kaynaklar da İngiltere'nin köle ticaretindeki rolü nedeniyle resmi özür dilenmesine ilişkin kararın Buckingham Sarayı'nın değil, hükümetin yetkisinde olduğunu vurguladı.