30 Haziran 1908 tarihinde saat 07.15 sularında Rusya semalarında meydana gelen patlama, bölgedeki 80 milyon ağacı devirdi. Yaklaşık 8 kilometre yükseklikte parçalanan bir gök cisminin yol açtığı bu patlama, yeryüzünde tek bir krater bile bırakmadan binlerce kilometrekarelik alanı harap etti.
GÖKYÜZÜNDEKİ PATLAMA NASIL MEYDANA GELDİ?
30 Haziran 1908 sabahı Rusya'nın Sibirya bölgesinde gökyüzünü aydınlatan şiddetli bir patlama yaşandı. Günümüzdeki bilimsel veriler, bu durumun Dünya atmosferini delip geçen bir asteroit veya kozmik cisimden kaynaklandığını gösteriyor. Yerden yaklaşık 8 kilometre yükseklikte parçalanan cisim, tek parça halinde yere düşmedi. Patlama sırasında açığa çıkan enerjinin 10 megatondan daha güçlü bir patlamaya eşdeğer olduğu hesaplandı.
Bölgede yaşayan yerli halkın aktardığı ifadelere göre gökyüzünde daha önce hiç görülmemiş ışıldayan bir ateş topu belirdi. Patlamanın ardından bölgeyi yakıcı bir ısı dalgası, yüksek sesler ve şiddetli sarsıntılar sardı. Oluşan sarsıntılar çevredeki birçok insanı yere devirirken bölgedeki ren geyiği sürülerinin telef olmasına yol açtı.
HAVA DALGALARI DÜNYAYI İKİ KEZ DOLAŞTI
Çarpmanın etkisi yalnızca bölgeyle sınırlı kalmadı ve yüzlerce kilometre öteden kaydedilen sismik dalgalar oluşturdu. Patlamanın ürettiği hava dalgaları ise dünyayı iki kez dolaştı. Atmosfere yayılan yoğun toz bulutları, Avrupa kıtasında gecelerin olağan dışı şekilde aydınlanmasına neden oldu. Avrupa'da gece yarısı yapay bir ışığa ihtiyaç duyulmadan gazeteler okunabildi.
BİLİM İNSANLARI BÖLGEYE NEDEN 19 YIL SONRA ULAŞABİLDİ?
Patlamanın yaşandığı bölgenin yerleşim yerlerine çok uzak olması ve dönemdeki karmaşık siyasi durum bilimsel çalışmaları geciktirdi. Uzmanlar, yıkımın sonuçlarını doğrudan incelemek için bölgeye ancak 1927 yılında ulaşabildi. Yapılan saha incelemelerinde 100 kilometrekareden fazla çam ormanının kül olduğu ve toplamda yaklaşık 2 bin kilometrekarelik ormanlık alanın etkilendiği belirlendi. Devrilen yaklaşık 80 milyon ağacın dikey gövdelerinin dallarından ve kabuklarından arınarak telefon direklerine benzediği tespit edildi.
KRATER BIRAKMADAN YIKIMA YOL AÇTI
Kökeni uzun yıllar boyunca bilim dünyasında tartışılan bu doğa hadisesi, Tunguska patlaması olarak literatüre geçti. Elde edilen mevcut kanıtlar, dünya dışı bir gök cisminin yere çarpmadan ve krater bırakmadan atmosferik bir patlamayla çevresel yıkım yaratabileceğini ortaya koydu.
Yorumlar (0)
Henüz yorum yapılmamış. İlk yorumu siz yapın.