Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'dan Yunanistan'a mesaj! Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın teklifini hatırlattı

Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Türkiye ve Yunanistan arasındaki ilişkilerden Ege Denizi'ndeki 12 deniz mili tartışmasına, Doğu Akdeniz'deki elektrik bağlantı projesinden Mavi Vatan'a kadar birçok konuda Yunanistan basınına açıklamalarda bulundu.

Bakan Fidan, Türkiye'nin Yunanistan ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi (GKRY) arasında planlanan elektrik kablosu projesine kategorik olarak karşı çıkmadığını belirterek deniz araştırmaları öncesinde Ankara'ya yazılı bildirim yapılmasını istedi. Fidan, Ege'deki sorunların çözümü için de Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın siyasi iradesine işaret ederek Yunanistan'a iş birliği çağrısında bulundu.

Fidan, Yunanistan'ın Ta Nea gazetesine verdiği röportajda iki ülke arasındaki ilişkileri değerlendirdi. Mayıs 2023'ten bu yana Türkiye ve Yunanistan hükümetlerinin mevcut sorunları çözmek, gerilimden kaçınmak ve güven artırıcı önlemlere öncelik vermek için çalıştığını belirten Fidan, son yıllarda Ege Denizi'nde daha sakin bir ortam oluştuğunu söyledi.

Yunanistan'ın iç siyasetinde Türkiye karşıtı söylemlerin önemli bir yer tuttuğunu vurgulayan Fidan, şu ifadeleri kullandı:

"Mayıs 2023'ten bu yana iki hükümet, mevcut sorunları çözme, gerginlik yaratmaktan kaçınma ve güven artırıcı önlemlere öncelik verme kararı aldı. Şu ana kadar iş birliğimiz oldukça iyi gidiyor. En azından artık it dalaşımız yok. Ege, son üç yılda daha sakin bir yer haline geldi. Ancak Yunan iç siyaset sahnesinde Türkiye aleyhtarı bir retoriğe ihtiyaç duyuluyor. Bu adeta bir aspirin gibi.

Türkiye olmadan Yunan iç siyaseti var olamaz. Bu gerçeklik, sorunların çözümü için cesur kararlar alınmasını engellediği için önemlidir. Cumhurbaşkanı Erdoğan, aynı mesele için seçilmiş her Yunan başbakanla çalışmak üzere defalarca çaba gösterdi. Tartışmalı konuları ele almak için gerekli siyasi iradeyi ortaya koymaya hazırdır.

Sulara ve Ege'ye ilişkin konular, bir yakınlaşma ve nihai bir çözüm sağlanabilmesi için her iki taraftan da güçlü bir siyasi liderlik gerektirmektedir. Yunan hükümetleriyle ne zaman bir araya gelsek, konuya nasıl yaklaşılması gerektiğini bildiklerini, ancak siyasi maliyeti göze alamadıklarını görüyoruz."

"BU BİR SAVAŞ TEHDİDİ DEĞİL"

Yunan gazetesinin, Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) 1995 yılında aldığı kararın Yunanistan tarafından bir savaş tehdidi olarak değerlendirilmesine ilişkin sorusunu yanıtlayan Fidan, söz konusu kararın bir yasa olmadığını vurguladı.

Fidan, kararın Yunanistan'ın Türkiye ile arasındaki sorunları çözmeden karasularını 12 deniz miline genişletmesi durumunda Türkiye'nin gerekli önlemleri almasını öngören bir bildiri olduğunu belirtti. Açıklamanın, Yunanistan'ın Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'ni kabul ettiği dönemde yapıldığını hatırlatan Fidan, şu değerlendirmelerde bulundu:

"Casus belli konusunda birçok kişi bunun bir savaş tehdidi olduğunu düşünüyor. Bu, Yunan versiyonudur. Ancak biz bunu 'casus belli' olarak nitelendirmedik. Bu, 1995 yılında Türkiye Büyük Millet Meclisi tarafından yayımlanan bir bildiridir, bir yasa değildir; Yunanistan'ın Türkiye ile aralarındaki meseleyi önceden çözmeden karasularını 12 deniz miline genişletmesi durumunda Türk hükümetinin bunu önlemek için her türlü gerekli önlemi alması gerektiğine işaret etmektedir. Söz konusu bildiri, Yunanistan'ın Birleşmiş Milletler Deniz Hukuku Sözleşmesi'ni kabul ettiği dönemde, söz konusu uluslararası sözleşmeye dayanarak bu hakka sahip olabileceğine işaret edilerek yayımlanmıştır.

Önleyici bildiri bugüne kadar barışın korunmasına katkı sağlamıştır. Bu bir savaş tehdidi teşkil etmemektedir. Aslında Yunanistan, Türkiye ile mesele çözülmeden böyle bir adıma başvurmayacağını hiçbir zaman açıkça beyan etmemiştir. Şimdiye kadar sorunlarımızı medeni bir şekilde çözmeyi bekleyerek statükoyu koruyoruz. Bu mesele çözülebilirdir. Problemin çözümü için ihtiyaç duyulan siyasi iradeyi ortaya koyabilecek gerekli siyasi meşruiyete yalnızca Cumhurbaşkanı Erdoğan sahiptir. Yunan dostlarıma tavsiyem şudur: Kendisi hâlâ oradayken, bu anı değerlendirin ve onunla iş birliği yapın."

DOĞU AKDENİZ'DEKİ ELEKTRİK KABLOSU PROJESİNE ŞARTLI DESTEK

Ta Nea gazetesinin, Yunanistan ile Güney Kıbrıs Rum Yönetimi arasında planlanan Elektrik Bağlantı Projesine (GSI) elektrik bağlantı projesine Türkiye'nin neden tepki gösterdiğine ilişkin sorusunu da yanıtlayan Fidan, Ankara'nın projeye kategorik olarak karşı çıkmadığını söyledi.

Fidan, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis ile New York'ta yaptığı görüşmede alternatif bir iş birliği önerisi sunduğunu hatırlattı. Türkiye'nin ana karasından daha kısa bir mesafeyle bölgeye su, elektrik ve doğal gaz sağlayabileceğini belirten Fidan, şu ifadeleri kullandı:

"Biz karşı çıkmıyoruz. Bunu Başbakan Sayın Miçotakis ve Başkan Sayın Macron ile ele aldık. Cumhurbaşkanım, Başbakan Sayın Miçotakis ile New York'taki görüşmesinde bu konuyu gündeme getirdi. Projeyi değerli olarak nitelendirmiş, Avrupa fonlarından 2 milyar euronun üzerinde harcama yaparak 2.000 kilometre uzaktan elektrik taşımak yerine bizden elektrik almayı tercih edeceğinizi belirtmişti; oysa ben anakara Türkiye'den sadece 70 mil mesafeden, Rumların, Türklerin ve tüm nüfusun faydalanabileceği su, elektrik ve doğal gaz sağlayabilirim.

Henüz Ege'deki tartışmalı sular meselesine de değinmedik. Bizim talep ettiğimiz şey, bir gemi denizde araştırma yürüttüğünde bize sadece sözlü değil, şu bildiriyi içeren yazılı bir ihbar göndermesidir: 'Şu bölgede şu belirli eylemlerde bulunacağız, koordinatlar da şunlardır.' Tek istediğimiz budur. Başka bir şey değil.

Statükonun bozulmasını ve her iki taraf için de daha büyük sorunlara yol açacak şekilde tamamen yanlış bir yolla bir emrivaki yaratılmasını istemiyoruz. Yeni bir statüko oluşturmaya kalkışmayalım. Bu şartlar altında karşı çıkmıyoruz. Olumlu bakıyoruz."

Fidan, deniz araştırmaları sırasında Türkiye'ye yalnızca sözlü bilgi verilmesinin yeterli olmadığını belirterek araştırmanın yapılacağı bölgenin ve koordinatların yazılı olarak bildirilmesini istedi. Bu talebin temel amacının mevcut statükonun bozulmasını ve iki ülke arasında yeni sorunlar doğmasını önlemek olduğunu vurguladı.

“MAVİ VATAN YASA TASARISI DİYE BİR ŞEY YOK”

Röportajda Mavi Vatan'a ilişkin olası bir yasa tasarısı da gündeme geldi. Yunan gazetesinin konuyla ilgili sorusunu yanıtlayan Fidan, böyle bir tasarının bulunmadığını belirtti.

Fidan, "Mavi Vatan yasa tasarısı diye bir şey yok. Deniz parkı meselesi henüz tartışmaya açılmış değil" dedi.