Çin'de rüşvetle suçlanan eski yöneticiye idam cezası

Sıçuan eyaletinin idari merkezi Çıngdu’da görülen davada mahkeme, Yi Huiman’ın 1998-2025 yılları arasında CSRC ve Sincan Uygur Bölgesi yönetimindeki görevlerini kötüye kullandığına hükmetti. Mahkeme kararına göre Yi, söz konusu dönemde nakit ve gayrimenkul dahil toplam 436 milyon yuan (65,4 milyon dolar) değerinde varlığı rüşvet olarak aldı.

İDAM CEZASI İKİ YIL ERTELENDİ

Mahkeme, Yi’nin suçlarını kabul etmesini, soruşturma sırasında daha önce bilinmeyen bazı suçları açıklamasını ve pişmanlık göstermesini cezanın belirlenmesinde dikkate aldı. Ayrıca bazı suçların teşebbüs aşamasında kalması ve rüşvet yoluyla elde edilen varlıkların bir bölümünün iade edilmesi nedeniyle idam cezasının iki yıl ertelenmesine karar verildi.

Çin’deki yasalara göre, sanığın iki yıllık erteleme süresince yeni bir suç işlememesi halinde idam cezası ömür boyu hapse çevrilebiliyor.

BORSA DÜZENLEME KURUMUNUN ESKİ BAŞKANIYDI

2019-2024 yılları arasında CSRC başkanlığını yürüten 62 yaşındaki Yi Huiman, Şanghay Borsası’nda A sınıfı hisselerin son beş yılın en düşük seviyesine gerilemesinin ardından 2024’te görevden alınmıştı.

İstatistik eğitimi alan Yi, kariyerinde Çin’in en büyük bankalarından Çin Sanayi ve Ticaret Bankasında çeşitli görevler üstlendi. 2013’te bankanın genel müdürlüğüne, 2016’da ise yönetim kurulu başkanlığına getirildi. Yi, 2019 yılında ülkenin menkul kıymetler piyasasını denetleyen CSRC’nin başına geçti.

Yi, yolsuzluk soruşturmasıyla gündeme gelen ikinci CSRC başkanı oldu. Kendinden önceki başkan Liu Şıyü de rüşvet almak ve memleketi Ciansu eyaletindeki hisse satışlarında kayırmacılık yapmakla suçlanmıştı.

YOLSUZLUK SORUŞTURMALARI FİNANS SEKTÖRÜNE YAYILDI

Çin Komünist Partisinin Ekim 2022’de düzenlenen 20. Ulusal Kongresi sonrasında disiplin mekanizmasındaki kadro değişiklikleriyle birlikte finans sektöründeki yolsuzluk soruşturmaları genişledi. Kamu bankaları, varlık fonları ve finansal düzenleyici kurumlar soruşturmaların odağına girdi.

Partinin Merkezi Disiplin İnceleme Komisyonu, Nisan 2024’te CSRC’ye odaklanan bir soruşturma başlattı. Bu süreçte kurumun çok sayıda üst düzey yöneticisi hakkında işlem yapıldı.

CSRC Disiplin Komisyonunun eski başkanı Vang Humin hakkında emekliliğinden altı yıl sonra, Mart 2025’te soruşturma başlatıldı. Kurumun görevdeki başkan yardımcılarından Vang Ciencün de Mayıs 2025’te soruşturmaya dahil edildi.

Soruşturma kapsamında ayrıca CSRC Bilim ve Teknoloji Denetimi Dairesi Direktörü Yao Çien, Ciangsu Eyaleti Direktörü Ling Fıng, Şıncın Bürosu Direktörü Çın Şiaopıng ve Şanghay Borsası Genel Müdür Yardımcısı Dong Guoçün ile halka arz işlemlerini denetleyen bazı görevliler de incelemeye alındı.