84 yılın en büyük yağışı: ‘Sağanak hücreleri peş peşe geliyor’ | Ne zaman son bulacak? Uzman isim tarih vererek uyardı

İstanbul’da etkili olan şiddetli sağanak yağış, şehirde hayatı adeta felç etti. Kısa sürede etkisini artıran yağış nedeniyle dereler taştı, cadde ve sokaklar göle döndü. Özellikle Sarıyer, Kağıthane, Eyüpsultan ve Başakşehir’de su baskınları yaşanırken, çok sayıda araç sel sularına gömüldü, ev ve iş yerlerini su bastı. 

METREKAREYE 130 İLA 273,1 KİLOGRAM ARASI YAĞIŞ DÜŞTÜ

İstanbul Büyükşehir Belediyesi (İBB) Başkan Vekili Nuri Aslan, kentin bazı bölgelerinde metrekareye 130 ila 273,1 kilogram arası yağış düştüğünü bildirdi. Aslan, "AKOM verilerimize göre bazı bölgelerimizde metrekareye 130 ila 273,1 kilogram arası yağış düştü. Beykoz'da metrekareye 273,1 kilogram, Sarıyer'de 208,1 kilogram, Eyüpsultan'da ise 202,8 kilogram yağış ölçüldü. Diğer ilçelerimizde yağış miktarı 35 ila 120 kilogram arasında gerçekleşti. Gece boyunca Anadolu Yakası'nın bazı çevrelerinde metrekareye 45 kilogram civarında yağış düştü" diye konuştu.

84 YILIN EN BÜYÜK YAĞIŞI

İstanbul Valisi Davut Gül, kent genelinde etkili olan sağanağın ardından yürütülen çalışmalara ilişkin AFAD İl Müdürlüğü’nde açıklamalarda bulundu. Yağışın boyutuna dikkat çeken Gül, İstanbul’un 84 yılın en büyük yağışını aldığını belirterek, hayatını kaybeden vatandaşlar için başsağlığı, kent sakinlerine ise geçmiş olsun dileklerini iletti.

KUVVETLİ RÜZGÂR VE SAĞANAK ETKİSİNİ SÜRDÜRÜYOR

Yağışın şiddeti ulaşımı da olumsuz etkiledi. Bazı bölgelerde vatandaşlar iş yerlerinde mahsur kalırken, araçlar yollarda ilerlemekte güçlük çekti. Bugün ise kent genelinde kuvvetli rüzgâr ve sağanak etkisini sürdürmeye devam ediyor.

Kentte yaşanan aşırı yağışlar, önümüzdeki günlerde İstanbul’u bekleyen hava koşullarını da yeniden gündeme taşıdı. Kısa sürede bu denli yoğun yağış düşmesinde hangi meteorolojik sistemlerin etkili olduğu, kentte yeni bir kuvvetli yağış ya da fırtına riskinin bulunup bulunmadığı merak konusu. Özellikle Marmara Bölgesi’nde yaşayan vatandaşlar, yağışların hangi günlerde yeniden etkisini artıracağını ve olası risklere karşı hangi bölgelerde dikkatli olunması gerektiğini araştırıyor.

Peki, İstanbul’da sele neden olan şiddetli yağışların temel nedeni ne? Yağışlı hava ne zaman etkisini kaybedecek, ekim ayının kalan günlerinde güneşli ve sıcak hava yeniden yüzünü gösterecek mi? Sonbaharın geri kalanı ve yaklaşan kış ayları için aşırı yağış, ani sıcaklık düşüşleri veya erken soğuk hava dalgaları bekleniyor mu?

Tüm bu soruları İstanbul Aydın Üniversitesi’nde görevli Meteoroloji Mühendisi Dr. Öğr. Üyesi Güven Özdemir ile mercek altına aldık.

İSTANBUL’DA ŞİDDETLİ YAĞIŞLARIN NEDENİ NE?

İstanbul’da son günlerde etkili olan sağanakların birden fazla meteorolojik sistemin aynı dönemde bir araya gelmesiyle ortaya çıktığını belirten Güven Özdemir, Balkanlar’dan gelen soğuk hava ile Orta Akdeniz üzerinden ilerleyen yağışlı sistemin etkileşimine dikkat çekti.

Soğuk hava girişinin atmosferdeki sıcaklık farkını artırarak kararsızlığı güçlendirdiğini ifade eden Özdemir, Marmara ve çevresindeki denizlerden taşınan nemli havanın da yağışların gelişmesine katkıda bulunduğunu belirtti.

'SAĞANAK HÜCRELERİ BAZI BÖLGELERDE ART ARDA GEÇİYOR'

Yağışın etkisini artıran unsurlardan birinin de sağanak hücrelerinin bazı bölgelerde art arda geçmesi olduğunu belirten Özdemir, kısa sürede yüksek miktarda yağış düşmesinin kent yaşamında ciddi sorunlara yol açabildiğini vurguladı.

“Burada asıl tehlike yalnızca toplam yağış miktarı değil, bu yağışın ne kadar kısa sürede düştüğüdür. Kısa sürede yoğunlaşan yağışlar altyapı kapasitesinin aşılmasına, ani su baskınlarına ve şehir içi ulaşımda ciddi aksamalara neden olabiliyor. Yağışların gece başlayıp ertesi gün farklı saatlerde farklı ilçelerde kuvvetlenerek etkisini sürdürmesi de toplam yağış miktarını ve su baskını riskini artırdı.”

İSTANBUL VE MARMARA’DA YENİ YAĞIŞ VE FIRTINA RİSKİ VAR MI?

Önümüzdeki günlerde İstanbul ve Marmara Bölgesi’nde yağış riskinin devam edebileceğini belirten Güven Özdemir, özellikle bugün ve yarına dikkat çekti. Meteorolojik tahminlerde Marmara’nın doğusunda kuvvetli yağışların etkili olabileceğini ifade eden Özdemir, vatandaşların güncel uyarıları takip etmesi gerektiğini söyledi.

“Önümüzdeki günlerde İstanbul ve Marmara Bölgesi’nde kuvvetli yağış riski tamamen ortadan kalkmış değil. Özellikle bugün yağış açısından dikkatli olunması gerekiyor. İstanbul’da kuvvetli sağanaklar görülürken Kocaeli, Sakarya ve Yalova çevrelerinde yer yer çok kuvvetli ve şiddetli yağışlar etkili olabilir. Marmara’da kuzeyli rüzgârların saatte 50 ila 80 kilometreye ulaşabilmesi de önemli bir risk oluşturuyor. Yarın ise İstanbul ve Marmara’nın doğusunda yağışların devam etmesi bekleniyor.” 

HAFTA SONUNA DİKKAT!

Hafta sonuna ilişkin değerlendirmelerde de bulunan Güven Özdemir, cumartesi günü Marmara genelinde yağışlı havanın yeniden etkili olabileceğini, özellikle bölgenin doğusunda yerel olarak kuvvetli sağanakların görülebileceğini belirtti. Pazar günü ise Marmara’nın doğusunda yağış ihtimalinin sürebileceğini ifade etti:

Vatandaşların özellikle su baskınlarına açık alanlarda dikkatli olması gerektiğini vurgulayan Özdemir, “İstanbul’da dere yataklarına yakın kesimler, düşük kotlu bölgeler, alt geçitler ve daha önce su baskını yaşanan noktalar açısından dikkatli olunmalı. Kocaeli, Sakarya ve Yalova’da da kuvvetli yağışlara karşı tedbir alınması gerekiyor. Kuvvetli rüzgâr sırasında ağaçların, reklam panolarının ve çatıların yakınında bulunmaktan kaçınılmalı. Yağışın şiddeti ilçeden ilçeye değişebileceği için Meteoroloji Genel Müdürlüğü ve AKOM tarafından yayımlanan güncel uyarılar takip edilmeli” ifadelerini kullandı.

İSTANBUL’DA YAĞIŞLI HAVA NE ZAMAN SONA ERECEK?

Güven Özdemir, “İstanbul’da ilk belirgin hava rahatlaması pazartesi görülebilir. Bu tarihte bulutların azalması ve parçalı bulutlu havanın öne çıkması mümkün. Ancak bu durum yağışlı dönemin tamamen sona ereceği anlamına gelmiyor. Ekim ayının geri kalanında aralıklı güneşli günler görebiliriz; fakat mevcut tahminlere bakarak uzun süreli, sıcak bir yaz havasının yeniden etkili olacağını söylemek için henüz erken” dedi.

Yağışların azalmasının sıcaklıkların hemen yükseleceği anlamına gelmediğini de belirten Özdemir, kuzeyden gelen serin hava nedeniyle gündüz sıcaklıklarının da düşebileceğini ifade etti. İstanbul’da sıcaklıkların 15 ila 18 derece civarında seyretmesinin, özellikle sabah ve akşam saatlerinde havanın daha serin hissedilmesinin mümkün olduğunu dile getirdi.

SONBAHAR VE KIŞ AYLARI NASIL GEÇECEK?

İstanbul’da art arda yaşanan şiddetli yağışların sonbahar ve kış aylarının geri kalanı için tek başına belirleyici bir gösterge olmadığını vurgulayan Güven Özdemir, birkaç günlük aşırı yağıştan hareketle kışın çok soğuk, yoğun yağışlı veya karlı geçeceği sonucuna varılamayacağını belirtti: 

-- Son günlerde yaşanan şiddetli yağışları önümüzdeki sonbahar ve kış dönemini değerlendirmek açısından dikkatle ele almalıyız. Ancak birkaç günlük kuvvetli yağış, kışın mutlaka çok yağışlı, çok soğuk veya karlı geçeceğini göstermez. Atmosferdeki basınç sistemlerinin konumu, Akdeniz üzerinden gelen nemli hava kütleleri ve kuzeyden inen soğuk hava dalgalarının etkileşimi, önümüzdeki dönemde de zaman zaman kuvvetli yağışlara neden olabilir.

-- Kışın nasıl geçeceğini belirleyecek temel unsurlar arasında kutup girdabının durumu, jet akımlarının konumu, Kuzey Atlantik Salınımı ve Akdeniz çevresindeki basınç sistemleri bulunuyor. Bu göstergelerin önümüzdeki haftalarda nasıl şekilleneceği daha net bir tablo ortaya koyacaktır. Sonbaharın kalanında kuvvetli yağışlara ve zaman zaman yaşanabilecek sıcaklık düşüşlerine karşı hazırlıklı olmalıyız. Ancak kışın çok sert geçeceğini şimdiden söylemek doğru olmaz. Mevsimlik tahminler genel eğilimi gösterirken belirli bir soğuk hava dalgasının veya aşırı yağış olayının ne zaman yaşanacağını daha kısa vadeli tahminlerle değerlendirebiliriz.